Begin met nuttige warmtevraag
De warmtevraag in kWh is de warmte die de woning of het gekozen verwarmingsdoel daadwerkelijk nodig heeft. Dat is niet hetzelfde als het aantal kWh elektriciteit dat een warmtepomp afneemt. Een pomp met een seizoensrendement van vier levert in het model vier kWh warmte per kWh stroom. Voor tienduizend kWh nuttige warmte wordt dan 2500 kWh stroom gebruikt. Kies een warmtevraag die bij het doel hoort; ruimteverwarming en warm tapwater kunnen verschillende rendementen hebben.
SCOP is een seizoensgemiddelde
Een momentane COP onder gunstige omstandigheden is niet automatisch bruikbaar als jaargemiddelde. Gebruik een SCOP of eigen aanname die past bij de installatie, warmtebron en afgiftetemperatuur. De calculator voorspelt die waarde niet op basis van het huis. Ook het benodigde vermogen, comfort en de geschiktheid van radiatoren worden niet beoordeeld. Een kostenuitkomst vervangt daarom geen technische beoordeling van de woning.
Rekenmethode en aannames
Eigen scenario, geen installatieadvies. Geen automatische subsidie, onderhoud, vaste kosten of hybride verdeling. Gasinhoud en ketelrendement moeten dezelfde energiebasis gebruiken. Eenvoudige terugverdientijd = eigen extra netto investering / positief jaarlijks energieverschil; geen rente of veranderende tarieven.
Rekenvoorbeelden met verschillende invoer
| Invoer en uitgangspunten | Uitkomst |
|---|---|
| 9.000 kWh warmte, 10 kWh/m³, 90% ketel, SCOP 3, gas € 1,20, stroom € 0,30 | Gas € 1.200; stroom € 900; verschil € 300 |
| Dezelfde invoer met SCOP 4 | Stroom € 675; verschil € 525 |
| Geen warmtevraag | Beide variabele kosten € 0 |
Gasketel op dezelfde basis vergelijken
Voor het gasscenario deel je de nuttige warmte door de energie-inhoud per kubieke meter gas en het ketelrendement. Die twee moeten op dezelfde energiebasis zijn uitgedrukt. Bij negenduizend kWh warmte, tien kWh per kubieke meter en negentig procent rendement is duizend kubieke meter nodig. Bij een gasprijs van € 1,20 kost dat € 1200 aan variabele energie. Een verkeerd gecombineerde boven- of onderwaarde kan de vergelijking vertekenen.
Dezelfde warmte, andere stroomkosten
Bij diezelfde negenduizend kWh warmte en SCOP drie is drieduizend kWh elektriciteit nodig. Tegen dertig cent kost dat negenhonderd euro. Het verschil met de gasketel is dan driehonderd euro. Bij SCOP vier daalt het stroomgebruik tot 2250 kWh en worden de stroomkosten € 675. Door één aanname tegelijk te wijzigen zie je beter welke factor de uitkomst beïnvloedt.
Van energieverschil naar volledige keuze
De hoofd-uitkomst is gaskosten min stroomkosten. Een positief getal betekent lagere variabele energiekosten voor de warmtepomp in dit scenario; een negatief getal het omgekeerde. Vul voor een eenvoudige terugverdientijd de extra netto investering ten opzichte van de cv-oplossing in. Verwerk daarin alleen subsidie waarop je onderbouwd rekent; de tool kent niets automatisch toe. De investering gedeeld door een positief jaarlijks energieverschil geeft de terugverdientijd. Bij € 300 verschil en € 3000 extra investering is dat tien jaar. Onderhoudsverschillen, financiering, vaste aansluitkosten en veranderende tarieven ontbreken. Ook een hybride verdeling tussen gas en stroom wordt niet berekend. Gebruik elektriciteitskosten uit verbruik berekenen voor losse apparaten en zonnestroom in een apart opbrengstscenario wanneer je eigen opwek wilt vergelijken. Tel zonnestroom niet automatisch als gratis winterverwarming: gelijktijdigheid en alternatieve waarde spelen mee. De ingevulde voorbeeldtarieven zijn geen actuele energieofferte.
Veelgestelde vragen
Wat is SCOP?
SCOP is een seizoensrendement: hoeveel nuttige warmte de installatie gemiddeld levert per gebruikte kWh stroom onder de gekozen omstandigheden.
Is een positieve uitkomst een totale besparing?
Nee. Het is alleen het verschil in variabele energiekosten. Installatie, onderhoud, financiering en vaste aansluitkosten kunnen de totale vergelijking veranderen.
Wordt subsidie voor een warmtepomp berekend?
Subsidie wordt niet automatisch berekend. Je kunt een onderbouwd eigen netto investeringsverschil invoeren voor een eenvoudige terugverdientijd.
Kan ik een hybride warmtepomp modelleren?
Niet rechtstreeks. Het model vergelijkt twee systemen die ieder dezelfde volledige warmtevraag leveren; het verdeelt de vraag niet over gas en stroom.
Wat betekent een negatief kostenverschil?
In het ingevoerde scenario zijn de variabele stroomkosten van de warmtepomp hoger dan de gaskosten voor dezelfde nuttige warmte.
Bronnen en controle
De rekenregels en afbakening zijn gebaseerd op de onderstaande officiële bronnen. Controleer voor een definitieve beslissing de regels voor jouw situatie en het juiste jaar.
Tekst bijgewerkt op 16 oktober 2026. Formules zijn met voorbeeldwaarden en grensgevallen getest. Dit is geen onafhankelijke inhoudelijke goedkeuring. Lees hoe we berekeningen controleren.
