Voorraadomloopsnelheid berekenen
Deel de jaarlijkse inkoopwaarde van verkochte goederen door de gemiddelde voorraadwaarde. Bij € 300.000 inkoopwaarde van verkopen en € 50.000 gemiddelde voorraad is de omloopsnelheid zes keer per jaar. De bijbehorende duur is 365 gedeeld door zes: ongeveer 60,83 dagen. Dat is een gemiddelde verhouding, geen gemeten verblijfsduur van ieder afzonderlijk artikel.
Waarom verkoopomzet niet de juiste teller is
Voorraad staat in dit model tegen kostprijs. Verkoopomzet bevat ook de marge die je op producten verdient. Zou je omzet in de teller zetten, dan verhoogt die marge de omloopsnelheid zonder dat er meer artikelen door de voorraad gaan. Gebruik daarom de inkoopwaarde of kostprijs van daadwerkelijk verkochte goederen, met dezelfde afbakening als de voorraad.
Rekenmethode en aannames
Beide bedragen tegen dezelfde kostprijsbasis. De duur is een rekenkundig jaargemiddelde, geen houdbaarheid of levertijd.
Rekenvoorbeelden met verschillende invoer
| Invoer en uitgangspunten | Uitkomst |
|---|---|
| € 300.000 inkoopwaarde, € 50.000 voorraad | 6 keer; 60,83 dagen |
| € 100.000 inkoopwaarde, € 20.000 voorraad | 5 keer; 73 dagen |
| € 0 inkoopwaarde, € 20.000 voorraad | 0 keer; geen eindige voorraadduur |
Gemiddelde voorraad bepalen
Bij een redelijk stabiele voorraad kun je begin- en eindvoorraad optellen en door twee delen. Een sterke seizoenspiek kan daarmee echter buiten beeld blijven. Gebruik dan meerdere meetmomenten op gelijke afstanden of een passend gewogen gemiddelde. Voor de rekenstap gebruik je een gewoon of gewogen gemiddelde berekenen met je eigen voorraadmetingen.
Een voorraadgroep afbakenen
Wil je één productgroep beoordelen, gebruik dan ook uitsluitend de inkoopwaarde van verkopen uit die groep. Het is niet zinvol om totale jaarverkopen te delen door de voorraad van slechts één categorie. Bij verschillende waarderingsgrondslagen of prijswijzigingen moet je rekening houden met de invloed daarvan op vergelijkingen tussen jaren.
Hoge of lage omloop interpreteren
Een hogere omloopsnelheid betekent bij dezelfde methode dat er relatief meer verkochte kostprijs tegenover de gemiddelde voorraad staat. Dat kan passen bij efficiënt voorraadgebruik, maar ook bij weinig buffer. Een lage omloop kan samenhangen met lange levertijden, seizoensvoorraad of langzaam verkopende artikelen. De calculator geeft daarom geen algemeen goed-of-slechtlabel en berekent geen veiligheidsvoorraad of bestelpunt.
Voorraad en beschikbaar geld
Voorraad vraagt financiering zolang goederen nog niet zijn verkocht en betaald. Bekijk daarom ook netto werkkapitaal berekenen en quick ratio zonder voorraad berekenen. Bij nul inkoopwaarde van verkopen en positieve gemiddelde voorraad is de omloop nul. Een eindige voorraadduur is dan niet te bepalen; de tool vermeldt dat expliciet. De duur gebruikt steeds 365 dagen, ook wanneer je administratie een andere conventie hanteert. Gebruik volledige jaarcijfers om deze specifieke uitkomst goed te interpreteren.
Veelgestelde vragen
Waarom geen verkoopomzet gebruiken?
De voorraad staat doorgaans tegen kostprijs. Met verkoopomzet in de teller zou de winstopslag de omloopsnelheid kunstmatig verhogen.
Hoe bepaal ik gemiddelde voorraad?
Bij een stabiel jaar kun je begin- en eindvoorraad middelen. Bij seizoenen gebruik je liever meerdere vergelijkbare meetmomenten.
Is de voorraadduur hetzelfde als de levertijd?
Nee. Levertijd gaat over bestellen en ontvangen. Deze duur is afgeleid van gemiddelde voorraad en jaarlijkse verkopen tegen kostprijs.
Kan ik alleen de eindvoorraad invullen?
Dat kan rekenkundig, maar je benadert dan gemiddelde voorraad met één moment. Bij grote schommelingen kan dat een vertekend beeld geven.
Waarom krijg ik geen eindige duur bij nul verkopen?
De omloopsnelheid is dan nul. Delen van 365 door nul levert geen eindig aantal dagen op.
Bronnen en controle
De rekenregels en afbakening zijn gebaseerd op de onderstaande officiële bronnen. Controleer voor een definitieve beslissing de regels voor jouw situatie en het juiste jaar.
Tekst bijgewerkt op 16 oktober 2026. Formules zijn met voorbeeldwaarden en grensgevallen getest. Dit is geen onafhankelijke inhoudelijke goedkeuring. Lees hoe we berekeningen controleren.
