Gemiddelde snelheid komt uit afstand en tijd
De basisregel is totale afstand gedeeld door totale tijd. Je telt dus eerst alle kilometers en alle bijbehorende tijd op. Pas daarna deel je. Het gewone gemiddelde van twee snelheden houdt geen rekening met hoe lang je iedere snelheid hebt gereden.
In ons fictieve fietsvoorbeeld is de heenweg 10 kilometer en de snelheid constant 20 km/u. Die rit duurt 10 ÷ 20 = 0,5 uur. De terugweg duurt 10 ÷ 10 = 1 uur. Van de totale anderhalf uur rijd je dus twee derde met de lagere snelheid.
Met de snelheidscalculator kun je de totale 20 kilometer en anderhalf uur invoeren. Controleer of de calculator de tijd vraagt in uren, minuten of een combinatie daarvan.
De heen- en terugrit uitschrijven
| Rit | Afstand | Snelheid | Tijd |
|---|---|---|---|
| Heen | 10 km | 20 km/u | 30 minuten |
| Terug | 10 km | 10 km/u | 60 minuten |
| Samen | 20 km | 13,33 km/u | 90 minuten |
De foutieve 15 km/u ontstaat uit (20 + 10) ÷ 2. Dat geeft beide snelheden hetzelfde gewicht. Het klopt pas als je even lang met beide snelheden rijdt, niet wanneer je er dezelfde afstand mee aflegt.
Wanneer is 15 km/u wél het juiste gemiddelde?
Rijd je een half uur met 20 km/u en daarna een half uur met 10 km/u, dan leg je eerst 10 kilometer en daarna 5 kilometer af. Samen is dat 15 kilometer in één uur: 15 km/u. De tijdsblokken zijn nu even lang.
Dat onderscheid is handig bij het lezen van ritgegevens. Twee segmenten met dezelfde duur kun je rechtstreeks middelen. Hebben de segmenten verschillende duur, gebruik dan een tijdgewogen gemiddelde of reken via de totale afstand en tijd. Die laatste methode is meestal het makkelijkst te controleren.
Een korte formule voor gelijke afstanden
Bij precies twee even lange afstanden en positieve, constante snelheden kun je ook 2 × snelheid 1 × snelheid 2 ÷ (snelheid 1 + snelheid 2) gebruiken. Voor 20 en 10 krijg je 400 ÷ 30 = 13,333… km/u. Bij ongelijke afstanden is deze verkorte formule niet van toepassing.
Tellen pauzes mee?
Dat hangt af van welke vraag je beantwoordt. Voor de gemiddelde snelheid tijdens bewegen gebruik je de beweegtijd. Voor de gemiddelde snelheid van vertrek tot aankomst gebruik je de verstreken tijd, inclusief pauzes.
Voeg aan de rit van 20 kilometer een pauze van 15 minuten toe. De verstreken tijd wordt 105 minuten, oftewel 1,75 uur. De gemiddelde snelheid inclusief pauze is dan 20 ÷ 1,75 = ongeveer 11,43 km/u. De bewegingssnelheid blijft in dit voorbeeld 13,33 km/u.
Een app kan automatisch stilstand verwijderen. Vergelijk daarom niet zomaar het appgemiddelde met een gemiddelde dat je op basis van vertrek- en aankomsttijd hebt berekend. Controleer eerst welke tijd ieder getal gebruikt.
Gebruik het gemiddelde niet als gegarandeerde reistijd
Een eerdere rit geeft een waarneming onder die omstandigheden. Een toekomstige route kan andere stopmomenten, weersomstandigheden of hoogteverschillen hebben. De reistijdcalculator rekent een scenario door op basis van je gekozen snelheid; hij voorspelt niet automatisch de omstandigheden onderweg.
Let bij je eigen berekening ook op minuten: 90 minuten is 1,5 uur en niet 1,90 uur. Meer uitleg staat bij uren en minuten omzetten naar decimalen. Met dezelfde eenheden en een duidelijke keuze voor beweegtijd of verstreken tijd is de uitkomst goed te controleren.
Bronnen en verantwoording
Eigen afleiding van afstand gedeeld door tijd. De ritten zijn fictief en gebruiken constante snelheden per segment. Het gaat niet om advies over veilige snelheden, verkeersregels of een gegarandeerde reistijd.
Deze tekst is gegenereerd met AI. De getoonde rekenuitkomsten zijn bij publicatie met afzonderlijke rekencontroles nagelopen. Er is geen onafhankelijke vakinhoudelijke reviewer vermeld. Lees ons redactionele beleid of meld een fout.
